
Park Zwanenburg
Seizoen
Lente, Zomer, Herfst, Winter
Duur
Variabel
Prijs
Gratis
Buurt
Haarlem
Wegwijs
Wegwijs74Onze eerlijke mening
“ Park Zwanenburg is geen ‘instagrammable’ hotspot, maar een plek waar Haarlemmers hun hond uitlaten, een boek lezen of even ontsnappen aan de stad. Als je perfecte foto’s zoekt, ga naar het Grote Markt — hier is het puur en echt. Maar als je rust wilt, zonder toeristen, is dit je plek. ”
Park Zwanenburg is Haarlems best bewaarde geheim: een 17e-eeuws landgoed met een slotgracht, een middeleeuwse toren en een park dat zo uit een schilderij van Jacob van Ruisdael lijkt te komen. Wat het bijzonder maakt, is de combinatie van geschiedenis en natuur — hier loop je tussen 300 jaar oude bomen, langs een gracht waar vroeger de Haarlemse elite hun boten lieten dobberen, en met uitzicht op de torens van de stad. Het park is een van de weinige plekken waar je echte rust vindt, zonder toeristen, maar toch op loopafstand van het centrum. De Zwanenburgtoren (13e eeuw) staat er als een stille getuige, en in de zomer wordt het park omgetoverd in een openluchtmuseum met historische evenementen.
Hoe kom je er? Vanaf het Spaarneplein (centrum) loop je 15 minuten via de Prinsengracht richting de Zijlweg, waar je het park aan je rechterhand ziet liggen. Fietsers nemen de fietsbrug over de Spaarne (bij het Frans Hals Museum) en volgen de bordjes naar Park Zwanenburg. Er is gratis parkeren aan de Zwanenburglaan (maar vol na 10u in het weekend) en bij Sportpark Zwanenburg (betalend, €2,50/uur). Het park zelf heeft geen toiletten, maar het Café Zwanenburg (aan de ingang) heeft een wc en serveert koffie voor €3,50. Het terrein is een mix van geasfalteerde paden (goed voor wandelwagens) en grindpaadjes (schoenen met grip aanbevolen na regen). Fietsen mag alleen op de hoofdroutes — het gras is verboden terrein.
Het beste moment is maandagochtend tussen 9 en 11 uur — dan is het park leeg, de zon schijnt op de gracht, en je hoort alleen de eenden. In de herfst (oktober-november) zijn de bomen goudgeel en het licht is perfect voor foto’s bij de toren. Winter (december-januari) is magisch als het gevroren is: de gracht wordt soms een ijsbaan (officieel niet toegestaan, maar locals doen het stiekem). Vermijd zaterdagmiddagen in juli/augustus — dan zitten er picknickende gezinnen en is het café overvol. Voor zonondergang (van mei-september) ga naar het zuidelijke deel bij de Zwanenburgmolen — daar heb je het beste uitzicht over de stad zonder drukte.
Kom voor 9u op een doordeweekse ochtend en loop direct naar de noordwesthoek bij de Zwanenburgmolen — daar staat een bankje waar je de zon ziet opkomen boven de torens van de Grote Kerk, zonder dat iemand je stoort.
In september zijn de eikenbomen bij de toren bedekt met witte spinnenwebben (harmlos, maar fotogeniek). Ga er tussen 7 en 8u voor het beste licht en minimale mensen.
Het Café Zwanenburg heeft een verborgen terras achter het gebouw — vraag om een tafel bij het raam, dan heb je uitzicht op de gracht zonder de drukte van het voorterras. Bestel de appeltaart (€5,50) en vraag om een extra kop koffie voor €1,50.
Als het regenachtig is, loop naar de ondergrondse gang onder de toren (sleutel bij het café halen). Daar liggen middeleeuwse fundamenten van het oude kasteel — bijna niemand weet dat die er zijn.
Ja, het park zelf is altijd gratis. Maar bij historische evenementen (zoals het Middeleeuws Festival in juni) vragen ze soms €5 entreegeld voor het terrein — check de website van Stichting Zwanenburg voor updates.
Nee, absoluut niet. De gracht is diep (2-3 meter) en wordt gebruikt voor viskwekerij — het water is troebel en er zitten soms algen. Bovendien is het verboden (boete €95). Voor zwemmen: Strand Zandvoort (20 min met de bus).
Bij Black Bikes (Spaarne 22, 5 min lopen) kun je een OV-fiets huren voor €10 per dag. Voor elektrische fietsen, ga naar Fietsenmakerij de Zijl (Zijlweg 101) — die hebben ook kinderzitjes (€5 extra).
Overdag en tot 20u is het veilig — er lopen altijd wandelaars en hondenuitlaters. Maar na zonsondergang (meestal rond 21u in de winter) is het donker en verlaten. Er zijn geen straatlantaarns, alleen maanlicht. Als je per se ’s avonds wilt, neem een zaklamp en blijf op de hoofdpaden.
Nee, dat is strikt verboden. De gracht is privéterrein (beheerd door de Stichting Zwanenburg) en er liggen soms visnetten in het water. Voor bootjes: Nieuwe Meer (Amsterdam) of Het Twiske (15 min met de bus).