Kraansvlak, NP Zuid-Kennemerland
Seizoen
Herfst, Winter
Duur
~150 min
Prijs
€15-20 per persoon
Buurt
zandvoort
Wegwijs
Wegwijs95Onze eerlijke mening
“ Als je écht wilt zien hoe wisenten leven—niet achter hekken, maar in een wild landschap—dan is dit je beste optie. Maar verwacht geen garantie op een fotomoment: soms staan ze ver weg, soms zijn ze helemaal niet te zien. En als je denkt dat je hier ‘wildwest’ gaat meemaken met dieren die op je afstormen: vergeet het. Het is rustig, natuurlijk, en soms zelfs een beetje saai als ze zich verstoppen in het hoge gras.”
Wisenten spotten op het Kraansvlak is een unieke kans om de grootste landzoogdier van Europa in het wild te zien — en wel in het eerste natuurlijke leefgebied van wisenten in Nederland. Het Kraansvlak, een afgelegen deel van Nationaal Park Zuid-Kennemerland, is normaal gesproken gesloten voor publiek. Tijdens deze gidsgeleide excursie loop je over zanderige duinpaden en graslanden waar deze indrukwekkende dieren vrij rondlopen, omringd door een landschap dat speciaal voor hen is ingericht. Het is geen dierentuin, maar een echte natuurervaring: je ziet de wisenten grazen, snuffelen en soms zelfs spelen, terwijl de gids je vertelt over hun terugkeer naar Nederland en de uitdagingen van hun bescherming. De kans is groot dat je ze van dichtbij ziet — soms staan ze op slechts 20 meter afstand.
Hoe kom je er? De excursie start bij Restaurant De Bokkedoorns (Zeeweg 1, Overveen), waar je om 9:45 uur wordt verwelkomd voor een korte intro. Vanaf daar loop je ongeveer 1,5 kilometer over zanderige paden en graslanden (goede wandelschoenen zijn verplicht—sandalen of gympen glijden weg in het zand). Het terrein is licht heuvelachtig, met enkele losse keien en droge stukken waar je goed moet uitkijken. Er zijn geen toiletten op het Kraansvlak zelf, maar bij De Bokkedoorns zijn er wel (gratis). Parkeergelegenheid is aanwezig bij het restaurant (€3,50 per uur, maximaal 4 uur). Als je met de bus komt: neem bus 84 (richting Overveen) vanaf Haarlem CS en stap uit bij halte Zeeweg. Van daar is het een 10-minuten loop naar het startpunt.
Het beste moment is in de herfst (oktober–december) of vroege winter (januari–februari), wanneer de wisenten actief zijn en het weer meestal droog en koel is. De excursie duurt 2,5 uur en vindt plaats tussen 10:00 en 12:30 uur—een tijdstip waarop de dieren vaak in de buurt van het pad zijn. Kom niet in de zomer (te druk, wisenten zijn minder actief) en vermijd regenachtige dagen (de paden worden modderig en glibberig). Boek minstens een week van tevoren via de website van Nationaal Park Zuid-Kennemerland, want de groep is beperkt tot 15 mensen. Breng een verrekijker mee (leent zich ook voor vogels in de omgeving) en kleed je in dikke, neutrale kleuren (geen felrood of -geel—dat schrikt de dieren af).
Kom 15 minuten te vroeg bij De Bokkedoorns en vraag de gids naar de ‘zoutlikstenen’—daar staan de wisenten vaak in de ochtend te likken. Die staan ongeveer 300 meter ten noorden van het startpunt, langs het pad met de witte paaltjes.
Neem een thermosfles met warme thee of koffie mee—het is vaak koud op het Kraansvlak, en de gids stopt maar één keer voor een pauze. De Bokkedoorns verkoopt geen drankjes tijdens de excursie.
Draag sokken die boven je schoenen uitkomen—het zand kruipt overal in, en je wilt niet met je tenen in je schoenen lopen. En neem een dunne sjaal mee: de wind waait vrij over het open terrein, ook als het niet hard waait.
Als je geluk hebt en de wisenten in de buurt zijn, *ga dan niet meteen op ze af lopen*. Blijf staan, hurk langzaam en wacht tot de gids zegt dat het veilig is. De dieren zijn schuw, maar als je rustig bent, komen ze soms dichterbij uit nieuwsgierigheid.
Kraansvlak, Zandvoort
Nee, maar het is zeer aan te raden. De wisenten staan vaak op 50–100 meter afstand, en zonder verrekijker zie je weinig details. Je kunt er een lenen bij Natuurmonumenten Overveen (Duin- en Kruidbergerweg 76), maar bel van tevoren (023-554 02 00) om te reserveren—er zijn maar 3 stuks.
Nee, honden zijn strikt verboden op het Kraansvlak. Ze jagen de wisenten op en verstoren het natuurlijke gedrag. Er is ook geen hondenuitlaatgebied in de buurt waar je je hond kunt achterlaten—laat hem thuis.
De gids zegt altijd: ‘Blijf rustig, ga niet rennen, en loop langzaam achteruit.’ Wisenten zijn nieuwsgierig maar niet agressief, tenzij ze zich bedreigd voelen. Als er een op je afkomt, ga dan achter de gids staan—die heeft een training gevolgd voor dit scenario.
Ja, maar het is minder goed. Je kunt proberen om vrijwilliger te worden bij Natuurmonumenten (ze hebben soms extra handen nodig voor het onderhoud van het gebied) of je kunt lopen naar het uitkijkpunt bij Duin- en Kruidbergerweg (gratis, maar je ziet de wisenten alleen van ver). Een andere optie is de wisenten in Wildlands Adventure (Emmen), maar dat is geen wildobservatie.
Nee, de excursies lopen alleen van oktober tot en met februari. In de zomer zijn de wisenten minder actief (ze verstoppen zich in het hoge gras) en het gebied is drukker met toeristen. Bovendien is het terrein in de zomer vaak te droog—de gidsen willen het niet belasten.
📍 Amsterdamse Waterleidingduinen
📍 Strand
📍 Amsterdamse Waterleidingduinen, Ingang De Zilk
📍 Amsterdamse Waterleidingduinen, ingang Panneland