Park Duin en Kruidberg
Seizoen
Lente, Zomer, Herfst, Winter
Duur
Variabel
Prijs
Gratis
Buurt
Haarlem
Wegwijs
Wegwijs80Onze eerlijke mening
“ Dit is geen gezellig parkje voor een picknick — het is ruig, winderig en soms modderig. Als je instagram-foto’s zoekt, ga naar de Kennemerduinen. Maar als je echte natuur wilt, waar je uren kunt lopen zonder een mens tegen te komen, is dit het. En ja, het is gratis, maar verwacht geen luxe: het enige café (bij het landhuis) is duur en de toiletten zijn basic.”
Park Duin en Kruidberg is een van de meest ondergewaardeerde parels van Nationaal Park Zuid-Kennemerland: een 1.200 hectare groot natuurgebied dat zich uitstrekt van Santpoort-Noord tot de Noordzeekust, waar duinen, bossen en heidevelden naadloos in elkaar overvloeien. Wat het bijzonder maakt, is de wilde, ongerepte sfeer — hier geen gemanicuurde wandelpaden, maar een labyrint van zandpaden, verborgen meertjes (zoals het Kruidbergven) en zeldzame planten als de zandzegge en duinroos. Het gebied is ook een hotspot voor vogelaars: in de lente hoor je de nachtzwaluw en in de herfst trekken grote aantallen ganzen over. Plus: het is de enige plek in de regio waar je zandverstuivingen in hun natuurlijke staat ziet, iets wat zelfs in de Kennemerduinen zeldzaam is.
Hoe kom je er? Vanaf Haarlem neem je buslijn 80 (richting IJmuiden, stopt bij Santpoort-Noord, Duin- en Kruidbergerweg) — de rit duurt 25 minuten en kost €2,80 (OV-chipkaart). Als je met de auto gaat, parkeer je gratis bij Parking Duin en Kruidberg (Duin- en Kruidbergerweg 76), maar let op: in het weekend en in de zomer kan het druk zijn — wees er voor 9:30u om een plek te vinden. Fietsers kunnen via de N246 (Haarlem → Santpoort) en dan afslaan naar het Heerenduinpad (asfalt, 10 minuten). Het gebied is niet rolstoelvriendelijk — de paden zijn zanderig en oneffen, maar er zijn enkele verharde routes bij het landhuis Duin en Kruidberg (waar ook een café is).
Het beste moment om te gaan is vroeg in de ochtend (7-9u) in mei of september: dan is het koel, zijn de paden nog niet vol met wandelaars, en bloeit de heide (paarse zee in september) of de brem (gele wolken in mei). In de winter, als de duinen bedekt zijn met rijp en de zee wild is, voelt het gebied aan als een Noord-Hollandse versie van Schotland. Vermijd juli/augustus — dan is het druk met dagjesmensen en kan het zand brandend heet zijn. Pro-tip: Neem stevige wandelschoenen mee — het zand zuigt je schoenen naar beneden, en een verrekijker als je vogels wilt spotten (het Kruidbergven is een broedgebied voor kieviten en scholeksters).
Kom voor 9u in het weekend en loop direct naar het Noordwestelijke deel (richting zee) — daar zijn de zandverstuivingen het meest intens, en je hebt het gebied vaak helemaal voor jezelf. Neem de onverharde weg achter het landhuis (naast de parkeerplaats), niet het hoofdpad.
Als je vogels wilt zien, ga tussen 6-8u in de lente of herfst naar het Kruidbergven — neem een kijkhut (er staan er twee, verborgen tussen het riet) en wacht stil. In oktober zie je hier duizenden ganzen landen.
De verborgen zandafgraving (ook wel ‘Het Gat’ genoemd) ligt 1,5 km ten noorden van het landhuis — volg het bordje ‘Heerenduin’ en sla links af bij de omgevallen dennenboom (die staat er al 10 jaar). Hier is het zand diep en poederachtig, ideaal voor kinderen om in te spelen (maar niet in hakken!).
In december/januari, als het gevroren heeft, loop naar het Duinmeertje (10 minuten vanaf de parkeerplaats) — het water bevriest soms helemaal, en je ziet ijspatronen die lijken op glas-in-loodramen. Neem spikes mee, want het pad is glad.
Duin- en Kruidbergerweg 76, 2071 LE Santpoort-Noord, Nederland
Nee, er zijn geen gemarkeerde routes. Het beste startpunt is de parkeerplaats (Duin- en Kruidbergerweg 76). Van daaruit kun je kiezen: links naar het landhuis en de heide (gemakkelijk, 2 km lus), rechts naar de duinen en het Kruidbergven (ruig, 5 km), of rechtuit naar de zandverstuivingen (avontuurlijk, 3 km).
Ja, maar niet overal. Er is een asfaltpad (Heerenduinpad) dat van de parkeerplaats naar de zee loopt (8 km heen en terug), maar verlaat dit pad niet — het zand is te diep voor fietsen. Mountainbikers mogen offroad in het noordelijke deel (na het landhuis), maar slechts op gemarkeerde zandpaden (anders beschadig je de natuur).
Ja, altijd. Honden mogen niet loslopen, zelfs niet in de duinen. Dit is een vogelbroedgebied, en loslopende honden verstoren de nesten. Er zijn hondenuitlaatgebieden in de Kennemerduinen (bijvoorbeeld bij Overveen), maar niet hier. Boetes zijn €95.
Ja, overdag is het veilig. Het gebied is drukbezocht door wandelaars, en er zijn reddersposten bij het landhuis in de zomer. Maar vermijd het na zonsondergang — er zijn geen verlichting en sommige paden zijn onzichtbaar in het donker. Neem in elk geval een telefoon met batterij mee (er is geen bereik in de duinen).
Nee, kampen is verboden. Overnachten is alleen toegestaan in het landhuis Duin en Kruidberg (€120-€200 per nacht, inclusief ontbijt). Wildkamperen wordt streng beboet (€150). Er zijn wel picknicktafels bij het landhuis, maar geen vuur maken (brandgevaar).