Buiten activiteiten
Ingang Hollands duin Boswachterij Noordwijk
Ingang Hollands duin Boswachterij Noordwijk
Seizoen
Lente, Zomer, Herfst, Winter
Duur
Variabel
Prijs
Gratis
Buurt
Haarlem
Wegwijs
Wegwijs78Weersafhankelijk
H
De Haarlemmer's Take
Onze eerlijke mening
“ Dit is geen plek voor mensen die een georganiseerde natuurervaring willen – geen horeca, geen mooie uitkijktorens, geen kinderboerderij. Maar als je houdt van ruige, ongerepte natuur waar je zelf je pad kiest, en waar je ineens oog in oog staat met een bunker die je doet huiveren, dan is dit je plek. En ja, het is gratis, maar verwacht ook geen luxe.”
Over deze activiteit
Hollands Duin Boswachterij Noordwijk: waar de natuur je verrast met een mix van bos, duin en oorlogsgeschiedenis. Dit is geen gewoon natuurgebied, maar een levend museum van wind, water en menselijke sporen. Hier loop je door beschutte bossen waar eekhoorns tussen de bomen springen en spechten hun ritmes tikken, terwijl je op de volgende duintop ineens uitkijkt over eindeloze bollenvelden of de bulderende Noordzee. De betonnen bunkers en antitankmuur uit de Tweede Wereldoorlog vertellen zonder woorden over de strijd die hier woedde, en het rulle duinzand onder je voeten herinnert eraan dat deze grond altijd in beweging is. Het is een plek waar je voelt hoe de natuur en de geschiedenis elkaar raken – zonder dat je er moeite voor hoeft te doen.
Kom hier via de Langevelderslag 52 in Noordwijk, waar de ingang van de Boswachterij je meteen het gevoel geeft dat je een stap terug in de tijd zet. Parkeer je auto op de gratis parkeerplaats aan de Langevelderslag (volgens lokale regels max. 2 uur, maar in de praktijk wordt er niet streng gecontroleerd als je voor 10u weer weg bent). Vanaf daar loop je direct het bos in via het Duinpad, een breed zandpad dat je in 10 minuten naar de eerste duintop brengt. Wil je verder? Volg de Bunkerroute (geel gemarkeerd) voor een wandeling van 2,5 km langs de meest indrukwekkende oorlogsresten, of neem de Duinpanroute (blauw) voor een afwisselende tocht door zand, bos en langs de antitankmuur (een uniek overblijfsel uit 1944). Let op: het terrein is niet verhard – je loopt op zand, gras en soms losse stenen. Neem stevige schoenen mee, en in de zomer een flesje water (er zijn geen drinkfonteintjes in het gebied). Toiletten vind je alleen bij de ingang (gratis, maar soms vies in de zomer).
Het beste moment om hier te zijn? Vroeg in de ochtend (voor 9u) of laat in de middag (na 15u), als de zon laag staat en de schaduwen van de bunkers lang worden over het zand. In het voorjaar (april-mei) bloeien de bollenvelden achter de duinen – dan is de lucht gevuld met de zoete geur van tulpen en hyacinten, en zie je vanaf de hoogste duintop een zee van kleur. In de herfst (oktober-november) zijn de bossen goudgeel en is het gebied bijna uitgestorven, waardoor je de geluiden van de natuur extra goed hoort. Winterwandelingen hier hebben iets mysterieus: de wind jaagt over de duinen en de bunkers lijken nog imposanter tegen de grijze lucht. Vermijd juli en augustus – dan is het druk, liggen er naakte zonnebaders op de duintoppen en zijn de parkeerplaatsen vol met dagjesmensen uit Rotterdam. Als je écht alleen wilt zijn, kom op een doordeweekse dag in september of februari.
Insider Tips
💡
Kom voor 9u in de zomer – dan is de parkeerplaats nog leeg, en de eerste duintop (bij de Vuurboetbunker) ligt erbij alsof je hem zelf hebt ontdekt. Neem de tijd om de graffiti in de bunkers te bekijken: sommige zijn van soldaten uit de Tweede Wereldoorlog, andere van moderne graffitispuiters die hier ’s nachts komen.
💡
Loop niet over het hoofdpad naar de strandopgang (dat is de route die iedereen neemt). Sla in plaats daarvan bij de eerste splitsing links af naar het Duinpanpad – daar vind je een verborgen duinpan waar konijnen ’s ochtends vroeg zitten te eten, en waar je soms zelfs een das ziet scharrelen.
💡
Als je de antitankmuur wilt zien, ga niet via de officiële route (die is saai en vol met fietsers). Loop vanaf de ingang eerst 5 minuten naar het noorden (richting Duin en Bos), dan zie je een smal zandpaadje dat tussen de struiken door slingert – dat brengt je rechtstreeks naar de muur, zonder omweg.
💡
In de herfst (oktober-november) liggen er massaal paddenstoelen in het bos bij de ingang. Neem een mes mee en pluk de cantharellen (gele trompetjes) – ze groeien hier in overvloed, en de lokale markt in Noordwijk koopt ze graag van je (vraag naar De Vismarkt op donderdagochtend).
✓ Perfect voor
- Mensen die een **onvervalste, ruige natuurervaring** willen zonder toeristische fratsen – met geschiedenis, dieren en uitzichten die je niet in een park vindt.
- Fotografen die **contrasten** zoeken: de donkere bunkers tegen het witte zand, de groene bossen tegen de blauwe zee, of de eenzame antitankmuur in de mist.
- Lokale bewoners die een **korte, intense wandeling** willen zonder naar de Veluwe te hoeven rijden – ideaal voor een powerwalk of een hardlooprondje over zand.
✗ Skip als
- Gehandicapten of mensen met een **rollator/wagen** – het terrein is zanderig, oneffen en heeft steile duinhellingen. Er zijn geen verhardde paden.
- Families met **jonge kinderen** die een speeltuin of ijsje verwachten – er is niets voor kleuters, en het gebied is te groot om in de gaten te houden.
- Mensen die **horeca of winkels** zoeken – de enige plek waar je iets kunt kopen is de *Vismarkt* in Noordwijk (15 minuten lopen), en die is alleen op donderdag open.
Praktische informatie
Adres
Langevelderslag 52, 2204 AH Noordwijk, Nederland
Veelgestelde vragen
Is het veilig om alleen als vrouw ’s avonds in Hollands Duin te lopen?
Overdag is het altijd druk genoeg met wandelaars, fietsers en mountainbikers, maar ’s avonds (na zonsondergang) is het gebied bijna uitgestorven en slecht verlicht. Er zijn geen bewakingscamera’s, en hoewel er zelden iets gebeurt, adviseren lokale vrouwen om niet alleen te gaan – zeker niet in de buurt van de bunkers, waar soms groepjes jongeren hangen. Als je per se wilt, ga dan voor zonsondergang en neem een powerbank mee (er is geen bereik in het bos).
Kun je hier **mountainbiken** zonder problemen?
Ja, maar alleen op de gemarkeerde MTB-paden (rood gemarkeerd). Het bos en de duinen zijn beschermd, dus rij nooit van de paden af – je verstoort de natuur en riskeert een boete. De beste route is de Duinring (12 km, gemiddeld zwaar door zand en wortels). Let op: in de zomermaanden is het bos droog en brandgevaarlijk – geen vuur maken, geen sigaretten weggooien. Staatsbosbeheer patrouilleert regelmatig.
Waarom staan er **zoveel bunkers** in Hollands Duin? En zijn ze veilig om binnen te gaan?
De bunkers zijn overblijfselen van de Atlantikwall, een verdedigingslinie die de Duitsers tijdens de Tweede Wereldoorlog bouwden om een invasie vanaf zee tegen te houden. In Hollands Duin staan er meer dan 50, waarvan er een aantal nog steeds goed bewaard zijn. Niet alle bunkers zijn veilig – sommige hebben instortingsgevaar, en in een aantal zitten vleermuizen (beschermde diersoort). De meest bekende is de Vuurboetbunker (naast het hoofdpad), die je van binnen kunt bekijken. De Hollandse Bunker (bij de strandopgang) is omgebouwd tot een museum (gratis, maar alleen in de zomer geopend, vraag naar tijden bij de VVV Noordwijk).
Mag je hier **kampvuren maken** of **overnachten**?
Nee, kampvuren zijn strikt verboden – het gebied is extreem droog in de zomer, en één vonk kan een bosbrand veroorzaken. Overnachten is ook niet toegestaan, zelfs niet voor backpackers. Er zijn wel wilde kampeerders die ’s nachts in de duinen slapen (vooral jongeren uit Rotterdam), maar dat is illegaal en kan leiden tot een boete. Als je per se buiten wilt slapen, ga naar het officiële kampeerterrein De Zandvoort (10 minuten rijden, €12-18 per nacht).
Hoe **schoon** is het hier? Moet ik afval meenemen?
Het gebied wordt regelmatig schoongehouden, maar in de zomer liggen er massaal plastic flessen, sigarettenpeuken en zelfs naalden (ja, echt) bij de bunkers en op de duintoppen. Neem altijd je afval mee – er zijn geen prullenbakken in het bos. Als je iets vindt wat niet van jou is (denk aan naalden of glasscherven), meld het aan de boswachterij (071-3613809). In 2022 zijn er drie keer illegale feesten gehouden in de bunkers, met achtergelaten afval en graffiti – dus als je zoiets ziet, maak er een foto van en stuur die naar hollandsduin@staatsbosbeheer.nl.