Hofje van Oorschot

Het Hofje van Oorschot is een van de mooiste en best bewaarde hofjes van Haarlem, een verborgen juweel uit 1769 dat zich verschuilt achter een bescheiden rococogevel aan de Kruisstraat 44. Wat het bijzonder maakt, is niet alleen de geschiedenis — gebouwd met geld van een Amsterdamse koopman en tegen de zin van twee rijke stadsbestuurders die het per se wilden verpesten — maar vooral de intieme, tijdloze sfeer van de binnentuin. Hier vind je geen toeristenmassa’s, maar een oase van rust met 18e-eeuwse bakstenen huisjes, een geheime tuin (sinds 1973 een beschermd stadsgezicht) en een unieke collectie historische gevelstenen die de geschiedenis van Haarlem vertellen. De tuin is geen openbaar park, maar een privaat toevluchtsoord waar je tussen de bloemen, klimop en oude bankjes kunt zitten alsof de tijd stilstaat. Het hofje was oorspronkelijk bedoeld voor arme, hervormde vrouwen, maar tegenwoordig is het een stille getuige van Haarlems sociale geschiedenis — en een plek waar je zelfs in het drukke centrum even kan ontsnappen.

Je komt er via de Kruisstraat, een smal straatje tussen de Grote Markt en de Bakenesserstraat, waar je al snel de rococogevel met het wapen van Haarlem ziet. Het hofje ligt 5 minuten lopen vanaf het Spaarne (via de Grote Houtstraat) of 3 minuten vanaf de Grote Markt (via de Kleine Houtstraat). Praktische details: Er is geen parkeergelegenheid in de directe omgeving (de dichtstbijzijnde parkeergarage is Q-Park Spaarnegarage, 7 minuten lopen), maar fietsen kun je kostenloos aan de fietsenrekken aan de Kruisstraat vastmaken. Toiletten zijn er niet binnen het hofje — de dichtstbijzijnde openbare WC’s vind je bij Café de Bonte Koe (Bakenesserstraat 50, 2 minuten lopen). De ondergrond is geplaveid met oude klinkers en er zijn houten bankjes langs de rand van de tuin. In de zomer staan er soms tijdelijke stoelen van het café ernaast, maar reken er niet op. Crowd-levels: ’s ochtends (voor 10u) is het leeg, tussen 12u-15u komen er wat toeristen met gidsen (vooral in de zomer), en na 16u is het weer rustig. In de winter is het bijna altijd stil, zelfs op zondag.

Het beste moment om te gaan is vroeg op een doordeweekse ochtend in mei of september — dan bloeien de rozen en hortensia’s in de tuin, maar het is nog niet druk. In de zomer (juli-augustus) is het ’s avonds na 19u magisch: de tuin wordt dan verlicht door oude lantaarns en de gevels krijgen een warme gloed. In de winter (december-februari) is het hofje het meest mysterieus — de kale takken en de stilte maken het een perfecte plek voor foto’s of een boek. Mijd de middag in juli/augustus als je rust zoekt: dan zitten er vaak groepen toeristen op de bankjes en kan het voelen als een openluchtmuseum. Pro-tip: Kom voor 9u in de ochtend — dan is de tuin nog koel, leeg en vol dauw, en de geur van de bloemen is het sterkst.