Zwarte Veldkanaal
Seizoen
Lente, Zomer, Herfst, Winter
Duur
Variabel
Prijs
Gratis
Buurt
Haarlem
Wegwijs
Wegwijs78Onze eerlijke mening
“ Dit is geen ‘instagrammable’ plek met picknicktafels en een speeltuin — het is ruig, stil en een beetje wild. Als je rust en echte natuur zoekt, is het perfect. Maar als je verwacht dat er iets georganiseerd is, ga dan liever naar het Spaarne. ”
Het Zwarte Veldkanaal is een smal, kronkelend waterlint in de Kennemerse polder, waar de tijd lijkt stil te staan. Dit is geen toeristisch meer, maar een echte Haarlemse schat: een voormalig afwateringskanaal uit de 17e eeuw, omringd door rietkragen, wilgen en soms zelfs een reiger die je vanaf de oever aankijkt. Wat het bijzonder maakt? Het is een van de weinige plekken waar je echt alleen kunt zijn — geen jachthavens, geen botenverhuur, alleen water, wind en het geluid van kwakende eenden. De oevers zijn privégrond (boerderijen en weilanden), maar er zijn twee officiële toegangspunten waar je mag zitten, zwemmen of gewoon staren. En ja, het water is zwart — niet van vervuiling, maar van de turfgrond en het veen waar het doorheen stroomt. In de herfst kleurt het hele gebied goudbruin, en in de winter bevriest het soms zo mooi dat je eroverheen kunt lopen (als je durft).
Je komt er via Bentveld, een dorpje tussen Haarlem en Heemstede waar de tijd in 1950 lijkt te zijn blijven stilstaan. Parkeer gratis bij De Bent (een oude boerderij met een parkeerplaats achter het terrein, niet bij de supermarkt — die is voor klanten). Loop dan 5 minuten zuidwaarts over de Bentveldseweg tot je bij een smal zandpad komt met een bordje ‘Privaat Terrein’. Hier mag je het water in: het eerste toegangspunt is bij coördinaten 52.3642° N, 4.6012° E (Google Maps: ‘Zwarte Veldkanaal toegang Bentveld’). Breng schoenen die je kunt uitdoen mee — de oever is modderig, en het riet snijdt in je benen als je niet oppast. Zwemmen is toegestaan, maar er is geen lifeguard, en het water is maximaal 1.5 meter diep (dus niet voor kinderen zonder begeleiding). Verhuur? Nee. Bootjes? Nee. Alleen jij, het water en soms een boer die je vriendelijk toeknikt vanaf zijn tractor.
Het beste moment is zonsopgang in de herfst (september-oktober), als het water spiegelglad is en de oevers goud kleuren. Het water is dan rond de 16-18°C (fris, maar draagbaar met een wetsuit of een snelle duik). In de zomer (juli-augustus) wordt het water warmer (20-22°C), maar dan is het ook drukker met wandelaars en fietsers op de dijk. Mijd de wintermaanden als je niet van ijskoud water houdt — het kanaal bevriest vaak, en zwemmen is dan levensgevaarlijk. Als je écht in de winter gaat, kom dan voor de ijsbloemen (januari-februari), maar alleen om te kijken — niet om erop te lopen. Neem altijd een handdoek, een deken en iets warms te drinken mee; er is geen café, geen wc, alleen natuur.
Kom voor 9u ’s ochtends in het weekend, want dan staan de boeren nog niet op het land en heb je het kanaal voor jezelf. De eerste 2 uur zijn goud.
Zoek naar de verborgen steiger bij coördinaten 52.3639° N, 4.6021° E — een oude houten plank die half in het water ligt. Perfect om vanaf te springen (of om je handdoek op te leggen zonder in de modder te zitten).
Neem een thermoskan met thee mee en ga zitten bij de wilg met de geknakte tak (herkenbaar aan de V-vorm, 300m ten zuiden van de officiële toegang). Daar zit je uit de wind en heb je het beste uitzicht over het hele kanaal.
Als je in augustus gaat, kom dan na 20u — dan zijn de muggen (die hier erg zijn) minder actief, en het water is nog warm van de zon. Breng anti-muggenspray mee, maar niet die met DEET — die trekt juist meer muggen aan.
Bentveld, Nederland
Ja, het wordt niet gebruikt voor landbouw of industrie, en het is een natuurlijk afwateringskanaal. Het is niet gechloreerd, maar ook niet vervuild. Lokale zwemmers (die er al jaren komen) melden alleen dat het water soms troebel is na regen — wacht dan 2-3 dagen.
Ja, maar slechts op de twee officiële toegangspunten (zie coördinaten). De boeren tolereren het, maar als je over hun weiland loopt of hun hek open laat staan, krijg je een boze blik. Zwem stil — geen harde muziek, geen geschreeuw. En verlaat het water voor 20u in de zomer, want dan komen de boeren hun koeien melken.
Het varieert van 0.8m tot 1.5m — diep genoeg om in te zwemmen, maar niet om te duiken (de bodem is modderig en oneffen). Niet veilig voor kinderen zonder zwemdiploma: er zijn geen ondiepe stukken, en de oever is glibberig. Er is ook geen reddingsboei of lifeguard.
Nee. Geen verhuur, geen roeiboten, geen kano’s. Het kanaal is te smal (soms maar 3 meter breed) en heeft geen officiële aanlegplaatsen. Als je toch met een boot komt, doe het stilletjes en blijf uit de buurt van de oevers — de boeren houden niet van ‘toeristen’ die hun riet vertrappen.
Nee. Er zijn geen omkleedhokjes, geen wc’s en geen afvalbakken. Kleed je om in je auto (parkeerplaats bij De Bent) of achter een bosje (er staan er een paar bij de toegang). Neem je eigen afval mee — er ligt vaak rommel van mensen die denken dat ‘natuur’ ook ‘vuilnisbak’ betekent.